วัดวิหารทอง
Wat Wi Han Thong
ตั้งอยู่ภายในกำแพงเมืองพิษณุโลกฝั่งตะวันตกของแม่น้ำน่าน และตั้งอยู่ทางทิศใต้ของพระราชวังจันทน์ สิ่งก่อสร้างสำคัญภายในวัดประกอบไปด้วย พระปรางค์ ทำหน้าที่เป็นเจดีย์ประธานของวัด มีพระอุโบสถและพระวิหารตั้งอยู่ด้านข้างเป็นแนวแกนคู่ขนานกับพระปรางค์ ใช้ศิลาแลงและอิฐเป็นวัสดุหลักในการก่อสร้าง โดยใช้ศิลาแลงก่อเป็นฐานหันหน้าไปทางทิศตะวันออก ลักษณะทางสถาปัตยกรรมที่เหลือของพระปรางค์พบว่าฐานเป็นฐานเขียงหน้ากระดาน 2 ชั้นต่อ จากนั้นเป็นฐานย่อมมุมทั้ง 4 ด้าน มีบันไดทางขึ้นทางทิศตะวันออก ฐานก้วาง 27 เมตร ส่วนยอดพังทลายหมด จากหลักฐานทางโบราณคดีที่พบเช่น เศษเครื่องถ้วยจีนในสมัยราชวงศ์หมิง จึงกำหนดอายุโบราณสถานในราวพุทธศตวรรษในราว 20-21 หรือสมัยสุโขทัยตอนปลายถึงสมัยอยุธยาตอนต้น พระอุโบสถ ตั้งอยู่ทางทิศใต้ของพระปรางค์ ลักษณะเป็นอาคารก่ออิฐถือปูน หลังคาเครื่องไม้มุงกระเบื้องดินเผา มีขนาดกว้าง 14 เมตร ยาว 40 เมตร เป็นอุโบสถขนาด 9 ห้อง ผนังหนา 1 เมตร ประกอบด้วยมุขหน้าและมุขหลัง มีบันไดทางด้านทิศตะวันออก หรือด้านหน้าของพระอุโบสถบันไดด้านหลังอยู่บริเวณด้านข้างมุขทั้งสองด้าน มีเสาร่วมใน 2 แถว เสาคู่กลางก่อด้วยศิลาแลงฉาบปูน โครงสร้างหลังคาน่าจะเป็นหลังคาแบบลด 5 ชั้น แบบเดียวกับวิหารพระพุทธชินราช จากการขุดแต่งพบว่า พื้นปูด้วยหินชนวนขนาด 45X45 ซม. ประมาณครึ่งหนึ่งของพระอุโบสถ ส่วนด้านหน้าปูด้วยอิฐ นอกจากนี้ยังพบชิ้นส่วนใบเสมาและฐานใบเสมาเป็นรูปแปดเหลี่ยมขนาดกว้าง 1.3 เมตร มีการขยายฐานอย่างน้อย 3 ครั้ง เช่นดียวกับพระวิหาร หลักฐานทางโบราณคดีที่พบจากเศษเครื่องถ้วยจีน อายุราวพุทธศตวรรษที่ 20-21 หรือสมัยสุโขทัยตอนปลายถึงสมัยอยุธยาตอนต้น พระวิหาร ตั้งอยู่ทางทิศเหนือของพระปรางค์ ลักษณะเป็นอาคารก่ออิฐถือปูน หลังคาเครื่องไม้มุงกระเบื้องดินเผา มีขนาดกว้าง 19.50 เมตร ยาว 49.50 เมตร เป็นวิหารขนาด 9 ห้อง ประกอบด้วยมุขหน้า และมุขหลังมีบันได ก่อด้วยศิลาแลง ทางด้านทิศตะวันออกหรือด้านหน้าวิหาร ส่วนบันไดด้านหลังน่าจะอยู่บริเวณมุขทั้งสองด้าน เสาข้างละ 3 แถว จากการขุดแต่งพบว่า มีการขยายมา 3 ครั้ง เพื่อรองรับเครื่องบนหลังคา ซึ่งน่าจะเป็นหลังคาลด 5 ชั้น แบบเดียวกับวิหารพระพุทธชินราช ส่วนกระเบื้องมุงหลังคา จากการขุดแต่งพบว่ามี 2 แบบ คือกระเบื้องแบบสุโขทัย และกระเบื้องกาบกล้วยแบบอยุธยา ส่วนเพื้นที่อาคาร หลักฐานจากการขุดแต่งพบว่าปูพื้นด้วยกระเบื้องเคลือบสีขาวซึ่งพบโดยรอบฐานชุกชี มีขนาดกว้าง 4 เมตร ยาว 6 เมตร หลักฐานทางโบราณคดีที่พบจากเศษเครื่องถ้วยจีน อายุราวพุทธศตวรรษที่ 20-21 หรือสมัยสุโขทัยตอนปลายถึงสมัยอยุธยาตอนต้น
เรื่องเล่า & ประวัติจาก Wikipedia
วัดวิหารทอง เป็นโบราณสถานร้างตั้งอยู่ภายในเขตโบราณสถานพระราชวังจันทน์ ตำบลในเมือง อำเภอเมืองพิษณุโลก จังหวัดพิษณุโลก ทางฝั่งตะวันตกของแม่น้ำน่าน เยื้องกับวัดพระศรีรัตนมหาธาตุวรมหาวิหารเล็กน้อย วัดวิหารทองเป็นวัดโบราณ เพราะเดิมเป็นที่ประดิษฐานพระพุทธรูปยืนหล่อด้วยทองสำริด สูง 5 วา 1 ศอก และเมื่อ พ.ศ. 2368 พระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัวโปรดฯ ให้อัญเชิญลงมากรุงเทพมหานคร พร้อมทั้งทรงสร้างวิหารประดิษฐานในวัดสระเกศราชวรมหาวิหาร ภายหลังพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวทรงเฉลิมพระนามว่า พระอัฎฐารสศรีสุคตทศพลญาณบพิตร ต่อมากรมศิลปากรได้ดำเนินการสร้างพระอัฏฐารสองค์จำลองที่วัดวิหารทอง วัดวิหารทองมีเสาซึ่งอาจเป็นเสาอุโบสถหรือเสาวิหาร 2 แห่ง แห่งแรกติดกับสำนักงานที่ดินจังหวัดพิษณุโลก อีกแห่งหนึ่งอยู่เหนือขึ้นไปเล็กน้อย และใกล้กับซากอุโบสถวิหาร ยังมีต้นโพธิ์ขนาดใหญ่มากอีกหนึ่งต้น ถัดไปทางทิศตะวันตกกับถนนเทพารักษ์ มีเนินดินขนาดใหญ่อีกหนึ่งเนิน เข้าใจว่าคงเป็นฐานของเจดีย์ และคนละฟากถนนของฐานเจดีย์นี้มีคูน้ำ แต่บางส่วนของคูน้ำนี้ได้ถูกถมเพื่อสร้างเป็นสำนักงานสหกรณ์ครูออมทรัพย์ของจังหวัดพิษณุโลก เข้าใจว่าคูน้ำนี้คงจะมีรอบวัดวิหารทอง
ข้อมูลจาก Wikipedia ภาษาไทย บทความ "วัดวิหารทอง (จังหวัดพิษณุโลก)" ภายใต้สัญญาอนุญาต CC BY-SA 4.0 (ตัดตอนบางส่วน)
ข้อมูลก่อนไป
- เวลาเปิด-ปิด
- ทุกวัน
- เบอร์โทร
- 0 5561 2364
เดินทางยังไง
เปิดนำทางใน Google Maps- ห่างจากกรุงเทพฯ ประมาณ 445 กม.
- ขับรถประมาณ 6 ชม.
- รถทัวร์ขึ้นที่สถานีขนส่งหมอชิต 2
- สนามบินใกล้สุด: ท่าอากาศยานพิษณุโลก (PHS) ห่างราว 7 กม.
- สถานีรถไฟใกล้สุด: สถานีรถไฟพิษณุโลก ห่างราว 2 กม.
ระยะทางและเวลาเป็นการคำนวณคร่าวๆ แนะนำให้ตรวจสอบเส้นทางจริงก่อนเดินทาง
ข้อมูล ททท. อัปเดตเมื่อ 9/9/2025
ข้อมูลสถานที่: การท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย (ททท.) · ภาพถ่าย: Wikimedia Commons ตามสัญญาอนุญาตของเจ้าของภาพ