พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติสตูล (คฤหาสน์กูเด็น)
Satun National Museum (Kuden Mansion)
อาคารโบราณสถานสำคัญของจังหวัดสตูล มีลักษณะทางสถาปัตยกรรมตะวันตกแบบโคโรเนียล (Colonial Style) หรือ ชิโน-โปรตุกีส (Sino Portuguese) ผสมผสานกับศิลปะไทย จีน และอิสลาม สร้างขึ้นเมื่อ พ.ศ. 2445 โดยพระยาภูมินารถภักดี หรือ ตวนกูบาฮารุดดิน บินกูแมะ เจ้าเมืองสตูล (ต้นตระกูล บินตำมะหงง) เพื่อเตรียมไว้สำหรับเป็นที่ประทับของพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว เมื่อครั้งเสด็จประพาสหัวเมืองปักษ์ใต้ แต่มิได้เสด็จฯมาประทับ ภายหลังจึงใช้เป็นบ้านพักเจ้าเมือง และศาลาว่าการเมืองสตูล ในช่วงสงครามโลกครั้งที่ 2 ราว พ.ศ. 2484 ถูกใช้เป็นกองบัญชาการทหารญี่ปุ่น หลังจากนั้นจึงได้กลับมาใช้งานเป็นศาลากลางจังหวัดสตูล ในระหว่างปี พ.ศ. 2490 – 2506 และเมื่อมีการสร้างศาลากลางจังหวัดสตูล หลังใหม่แล้ว คฤหาสน์กูเด็นจึงถูกใช้เป็นที่ทำการของหน่วยงานราชการอย่างต่อเนื่อง อาทิ ที่ว่าการอำเภอเมือง โรงเรียน สำนักงาน กองอำนวยการรักษาความมั่นคงภายใน ตามลำดับ กรมศิลปากรได้ประกาศขึ้นทะเบียนอาคารโบราณสถานคฤหาสน์กูเด็น เมื่อ วันที่ 14 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2532 ได้ดำเนินการบูรณะและปรับปรุงเป็นพิพิธภัณฑสถานแห่งชาติสตูล สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี (สมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี) เสด็จพระราชดำเนินทรงเปิดพิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ สตูล เมื่อวันที่ 9 มิถุนายน พ.ศ. 2543 ได้เปิดให้ประชาชนเข้าชมและให้บริการทางด้านประวัติศาสตร์ และศิลปวัฒนธรรม เมืองสตูล นับแต่นั้นเป็นต้นมา การจัดแสดง พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ สตูล แบ่งส่วนจัดแสดงออกเป็น 6 ห้องด้วยกัน คือ ห้องที่ 1 ห้องภูมิหลังเมืองสตูล ห้องที่ 2 ห้องวิถีชีวิตชาวสตูล ห้องที่ 3 ห้องบ้านเจ้าเมือง ห้องที่ 4 ห้องเรือนชานชาวบ้านสตูล ห้องที่ 5 ห้องรับแขกร่วมสมัยคฤหาสน์กูเด็น ห้องที่ 6 ห้องวัฒนธรรมชาวไทยมุสลิมในจังหวัดสตูล
เรื่องเล่า & ประวัติจาก Wikipedia
พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ สตูล เป็นพิพิธภัณฑ์แห่งหนึ่งตั้งอยู่ภายในคฤหาสน์กูเด็น ตำบลพิมาน อำเภอเมืองสตูล จังหวัดสตูล มีพื้นที่ราว 1 ไร่ 3 งาน 15 ตารางวา แบ่งส่วนการจัดแสดงทั้งสองชั้น แต่ละชั้นแบ่งออกเป็นสี่ส่วน ภายในจัดแสดงศิลปวัฒนธรรม ประเพณี และวิถีชีวิตของจังหวัดสตูล เปิดให้บริการในวันพุธ-อาทิตย์ เวลา 09.00-16.00 น. เสียค่าเข้าชมในอัตราผู้ใหญ่ 30 บาท และเด็ก 10 บาท
คฤหาสน์กูเด็นมีรูปแบบสถาปัตยกรรมโคโลเนียลสร้างเมื่อ พ.ศ. 2441 แล้วเสร็จใน พ.ศ. 2459 เป็นของพระยาภูมินารถภักดี (ตนกูบาฮารุดดิน บินกูแมะ) ต้นสกุลบินตำมะหงง ซึ่งเป็นเจ้าเมืองสตูลในรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว เดิมถูกสร้างขึ้นเพื่อเป็นที่ประทับของพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวเมื่อคราวเสด็จประพาสปักษ์ใต้แต่มิได้ประทับแรม คฤหาสน์หลังนี้จึงตกเป็นของพระยาภูมินารถภักดีและทายาท แต่ช่วงสงครามโลกครั้งที่สองเป็นต้นมาคฤหาสน์หลังดังกล่าวได้แปรสภาพเป็นสถานที่ราชการหลายประเภท เช่น เป็นกองบัญชาการทหารญี่ปุ่น เป็นสำนักงานเทศบาลสตูล เป็นศาลากลางจังหวัดสตูล และเป็นโรงเรียนเทศบาล 1 เป็นต้น กระทั่งกรมศิลปากรประกาศให้คฤหาสน์กูเด็นเป็นโบราณสถานแห่งชาติเมื่อวันที่ 14 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2532 และได้พัฒนาคฤหาสน์กูเด็นเป็นพิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ สตูล ให้ประชาชนเข้าศึกษาประวัติศาสตร์และศิลปวัฒนธรรมของจังหวัดสตูล โดยสมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารีเสด็จพระราชดำเนินเปิดเมื่อวันที่ 9 มิถุนายน พ.ศ. 2543
ข้อมูลจาก Wikipedia ภาษาไทย บทความ "พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ สตูล" ภายใต้สัญญาอนุญาต CC BY-SA 4.0 (ตัดตอนบางส่วน)
ข้อมูลก่อนไป
- เวลาเปิด-ปิด
- เปิดให้เข้าชมในวันพุธ - วันอาทิตย์ เวลา 09.00 - 16.00 น. และปิดวันจันทร์ - วันอังคาร และวันหยุดนักขัตฤกษ์
- เบอร์โทร
- 074-723-140
- ค่าเข้าชม · คนไทย
- 10 บาท
- ค่าเข้าชม · เด็ก (คนไทย)
- 10 บาท
- ค่าเข้าชม · ต่างชาติ
- 50 บาท
- ค่าเข้าชม · เด็ก (ต่างชาติ)
- 50 บาท
เดินทางยังไง
เปิดนำทางใน Google Maps- ห่างจากกรุงเทพฯ ประมาณ 1,035 กม.
- ขับรถประมาณ 14 ชม.
- รถทัวร์ขึ้นที่สถานีขนส่งสายใต้ใหม่
- สนามบินใกล้สุด: ท่าอากาศยานหาดใหญ่ (HDY) ห่างราว 65 กม.
- สถานีรถไฟใกล้สุด: สถานีรถไฟปาดังเบซาร์ ห่างราว 38 กม.
ระยะทางและเวลาเป็นการคำนวณคร่าวๆ แนะนำให้ตรวจสอบเส้นทางจริงก่อนเดินทาง
ข้อมูล ททท. อัปเดตเมื่อ 12/9/2025
ข้อมูลสถานที่: การท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย (ททท.) · ภาพถ่าย: Wikimedia Commons ตามสัญญาอนุญาตของเจ้าของภาพ